SCIENTIFIC TEMPERAMENT

A scientifically nurtured mind  is the key to a nation’s developed future

A scientifically nurtured mind  is the key to a nation’s developed future

Tag: Anuranan Issue 9

Anuranan Issue 9 cover
Anuranan

গণতান্ত্ৰিক চৰকাৰ নে ডিজিটেল একনায়ত্ববাদ? (আমাৰ ফালৰ পৰা ৯)

সম্পাদকীয়টোৱে ২০২১ চনৰ ২৫ ফেব্ৰুৱাৰীত ভাৰত চৰকাৰে জাৰি কৰা সামাজিক মাধ্যম সম্পৰ্কীয় নতুন নীতি-নিৰ্দেশনা আৰু তাক লৈ হোৱা বিতৰ্কৰ পৰ্যালোচনা কৰিছে। নিয়ম অনুসৰি কোম্পানীবোৰে ভাৰতত chief compliance officer আৰু nodal contact person নিয়োগ কৰিব লাগিব, আপত্তিজনক তথ্য ৩৬ ঘণ্টা (যৌনতামূলক…

Read More »
Anuranan Issue 9 cover
Anuranan

বিজ্ঞান জনপ্ৰিয়কৰণ আৰু মানসিকতাৰ উত্তৰণ – লক্ষ্য কিমান দূৰ?

সাতটা খণ্ডত ভাগ কৰা এই দীঘলীয়া প্ৰবন্ধটোৱে প্ৰাচীন কালৰ পৰা বৰ্তমানলৈকে ভাৰতত বিজ্ঞান জনপ্ৰিয়কৰণ আৰু বৈজ্ঞানিক মানসিকতা গঢ়াৰ যাত্ৰাটো পৰ্যালোচনা কৰিছে। আগকথাত প্ৰাচীন ভাৰতৰ বিজ্ঞান চৰ্চা, ব্ৰিটিছ শাসনকালত ইয়াৰ সীমিত প্ৰসাৰ আৰু ড° হীৰেন গোঁহাইৰ উদ্ধৃতিৰে ঔপনিৱেশিক শিক্ষাই সমাজৰ ওপৰত…

Read More »
Anuranan Issue 9 cover
Anuranan

কিটিপ- জলকীয়াই পুৰিলে কি কৰিব?

জলকীয়া খালে মুখ জ্বলাৰ পিছত পানী খালে কিয় উপশম নহয়, সেই প্ৰশ্নৰ বৈজ্ঞানিক উত্তৰ এই কিটিপত দিয়া হৈছে। জলকীয়াত থকা কেপছাইচিন (capsaicin) যৌগটো জলবিদ্বেষী (hydrophobic), সেয়ে পানীয়ে ইয়াক মুখগহ্বৰৰ সকলো ফালে বিয়পাই দিয়ে; আনহাতে ই স্নেহপ্ৰেমী (lipophilic) হোৱাৰ বাবে গাখীৰ,…

Read More »
Anuranan Issue 9 cover
Anuranan

মানৱ জাতি তথা জীৱজগতৰ ত্ৰাণকৰ্তা হিচাপে বিশালকায় বৃহস্পতি

সৌৰজগতৰ ‘ভেকুৱাম ক্লিনাৰ’ বুলি জনাজাত বৃহস্পতিয়ে নিজৰ প্ৰবল মধ্যাকৰ্ষণেৰে ধূমকেতু, গ্ৰহাণু আৰু উল্কাক টানি আনি পৃথিৱীক সংঘৰ্ষৰ পৰা কেনেকৈ ৰক্ষা কৰে, সেয়াই এই লেখাৰ বিষয়। ১৯৯৪ চনত শ্বুমেকাৰ-লেভি ৯ ধূমকেতুটো বৃহস্পতিৰ বুকুত খুন্দা মৰা ঘটনাটো (প্ৰায় ২,১৬,০০০ কিঃমিঃ/ঘণ্টা বেগ, ৪২,০০০°…

Read More »
Anuranan Issue 9 cover
Anuranan

ভেকছিন নে গো-মূত্ৰ থেৰাপি?

ক’ভিড-১৯ৰ প্ৰতিষেধক হিচাপে গুজৰাটৰ কিছুমান লোকে গোবৰ গাত লেপি গো-মূত্ৰ পান কৰাৰ বাতৰি (টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া, ১১ মে’)ৰ পৰা আৰম্ভ কৰি এই লেখাটোৱে বিকল্প চিকিৎসাৰ নামত চলা অবৈজ্ঞানিক প্ৰচাৰৰ বিশ্লেষণ কৰিছে। গোবৰ-গো-মূত্ৰই ৰোগ প্ৰতিৰোধ ক্ষমতা বঢ়ায় বুলি কোনো বৈজ্ঞানিক গৱেষণা…

Read More »
Anuranan Issue 9 cover
Anuranan

এলবাৰ্ট আইনষ্টাইন বনাম আইজাক নিউটন

১৯০৫ চনত ছুইজাৰলেণ্ডৰ পেটেণ্ট অফিচত কাম কৰা ২৬ বছৰীয়া আইনষ্টাইনৰ চাৰিখন গৱেষণা-পত্ৰৰ পৰা আৰম্ভ কৰি এই লেখাটোৱে নিউটনীয় পদাৰ্থবিজ্ঞানৰ পৰা আপেক্ষিকতাবাদলৈ হোৱা পৰিৱৰ্তনটো ব্যাখ্যা কৰিছে। গেলিলিঅ’, কোপাৰনিকাছ, কেপলাৰৰ কালৰ পিছত ১৬৪২ চনত জন্ম হোৱা নিউটনে গতি, বল আৰু মহাকৰ্ষণৰ তত্ত্বৰে…

Read More »
Anuranan Issue 9 cover
Anuranan

ক’ভিড-19 ৰাসায়নিক সুৰক্ষা

ক’ভিড-১৯ মহামাৰীৰ বিৰুদ্ধে যুঁজত ৰসায়ন বিজ্ঞানৰ ভূমিকাক এই লেখাটোৱে বিশদভাৱে দাঙি ধৰিছে। ভাইৰাছৰ গঠন চিনাক্তকৰণ, ACE2 গ্ৰাহীকোষৰ সৈতে SARS-CoV-2ৰ সংযোগ, গণনামূলক ৰসায়নৰ সহায়ত ঔষধ উদ্ভাৱন আৰু হাইড্ৰ’ক্সিক্লৰ’কুইন, ৰেমডিছিভিৰ, ডেক্সামিথাছ’নৰ দৰে ব্যৱহৃত যৌগৰ কথা প্ৰথমে উল্লেখ কৰা হৈছে। ইয়াৰ পিছত মাস্কৰ…

Read More »
Anuranan Issue 9 cover
Anuranan

গ্ৰহণৰ ভৱিষ্যৎ বাণী

আজিৰ ছুপাৰ কম্পিউটাৰে হাজাৰ বছৰ আগৰ আৰু পিছৰ গ্ৰহণৰ সময়সূচী নিখুঁতকৈ দিব পাৰে, কিন্তু পৌৰাণিক সভ্যতাসমূহে কেনেকৈ গ্ৰহণৰ ভৱিষ্যদ্বাণী কৰিছিল — এই প্ৰশ্নৰ উত্তৰ লেখাটোত বিচৰা হৈছে। খ্ৰীঃপূঃ ২১৩৪ চনৰ সূৰ্যগ্ৰহণৰ ভৱিষ্যদ্বাণী কৰিব নোৱাৰাৰ বাবে চীনৰ জ্যোতিষী চি আৰু হোৰ…

Read More »
Anuranan Issue 9 cover
Anuranan

জ্যোতিৰ্জীৱবিদ্যা: অনাগত সময়ৰ এক ৰোমাঞ্চকৰ কেৰিয়াৰ

পৃথিৱীৰ বাহিৰত জীৱৰ অস্তিত্ব আছে নে নাই — এই প্ৰাচীন প্ৰশ্নটো বৈজ্ঞানিকভাৱে অধ্যয়ন কৰা নতুন শাখা জ্যোতিৰ্জীৱবিদ্যা (Astrobiology)ক কেৰিয়াৰৰ দৃষ্টিকোণৰ পৰা এই লেখাটোত পৰিচয় কৰাই দিয়া হৈছে। মঙ্গলৰ শিলত বেক্টেৰিয়াৰ জীৱাশ্মৰ সম্ভাৱ্য উপস্থিতি আৰু বহিঃগ্ৰহ আৱিষ্কাৰৰ পিছত জীৱবিজ্ঞান, ৰসায়ন, জ্যোতিৰ্বিজ্ঞান…

Read More »
Anuranan Issue 9 cover
Anuranan

জেমছ ৱেব টেলিস্কপ

১৯৯৬ চনত পৰৱৰ্তী প্ৰজন্মৰ মহাকাশ টেলিস্কপ (NGST) হিচাপে জন্ম লোৱা আৰু ২০০২ চনত নাছাৰ দ্বিতীয় প্ৰশাসক জেমছ ই. ৱেবৰ নামেৰে নামকৰণ কৰা জেমছ ৱেব মহাকাশ টেলিস্কপ (JWST)ৰ পৰিচয় এই লেখাটোত দিয়া হৈছে। নাছা, ইউৰোপীয় মহাকাশ সংস্থা (ESA) আৰু কানাডীয় মহাকাশ…

Read More »
Anuranan Issue 9 cover
Anuranan

Elimination of Single-Use Plastic

Single-use plastics are traced from the chemistry of polymers to their growth into a global crisis, with about 150 million tons used each year and India alone contributing roughly 8 million metric tonnes of household and informal waste. The article…

Read More »
Anuranan Issue 9 cover
Anuranan

Is there a fifth force in nature?

Recent experimental hints of a fifth fundamental force are examined against the established four: gravity, electromagnetism, the weak force and the strong force. A 2016 Physical Review Letters study led by Attila Krasznahorkay in Hungary found that excited beryllium-8 nuclei…

Read More »
Anuranan Issue 9 cover
Anuranan

মহান বিজ্ঞানী পদ্মশ্ৰী ড° জিতেন্দ্ৰ নাথ গোস্বামী

‘বিজ্ঞান জগতৰ ৰূপালী মুকুতা’ শিতানৰ এই সংগ্ৰহটোৱে ভাৰতৰ ‘মুন মেন অৱ ইণ্ডিয়া’ পদ্মশ্ৰী ড° জিতেন্দ্ৰ নাথ গোস্বামীৰ জীৱন আৰু কৃতিত্বৰ আভাস দিছে। ১৯৫০ চনৰ ১৮ নৱেম্বৰত যোৰহাটত জন্ম, ১৯৬৫ চনত অসমৰ ভিতৰত ষষ্ঠ স্থানেৰে হাইস্কুল শিক্ষান্ত পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ, কটন মহাবিদ্যালয়ৰ…

Read More »
Anuranan Issue 9 cover
Anuranan

গ্ৰন্থ আলোচনা

‘গ্ৰন্থ আলোচনা’ শিতানৰ এই লেখাত দুখন কিতাপৰ সমালোচনা আছে। প্ৰথমখন ড° অদিতি বেজবৰুৱাৰ ‘বিজয়িনী’ (অসম বিজ্ঞান সমিতি, মাৰ্চ ২০২১, ৩৬০ পৃষ্ঠা), য’ত চৌত্ৰিশগৰাকী মহিলা বিজ্ঞানীৰ জীৱন-আলেখ্য আছে; আলোচকে নেহৰুৰ উক্তি, ২০২০ চনৰ ৰাষ্ট্ৰীয় বিজ্ঞান দিৱসৰ ‘বিজ্ঞানত মহিলা’ বিষয়বস্তু, অসমীয়াত ইয়াৰ…

Read More »
Anuranan Issue 9 cover
Anuranan

পাহাৰখনেও কান্দে

শিশু শিতানৰ এই কবিতাটোত ৰাতিৰ বৰষুণৰ পিছত পাহাৰৰ পৰা বৈ অহা ৰঙামাটিৰ পানীক পাহাৰৰ চকুলোৰ লগত তুলনা কৰা হৈছে। মানুহে ভাবে পাহাৰৰ কলিজা ফাটি তেজ ওলাইছে, কিন্তু কবিৰ মতে পাহাৰখনে নিজৰ হেৰুৱা সম্পত্তিৰ দুখতহে কান্দিছে। শেষত কোৱা হৈছে যে পাহাৰ…

Read More »
Anuranan Issue 9 cover
Anuranan

জুপিটাৰ – পৃথিৱীৰ সুৰক্ষা ঢাল

অষ্টম শ্ৰেণীৰ ছাত্ৰীয়ে লিখা এই লেখাটোত সৌৰজগতৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ গ্ৰহ বৃহস্পতি বা জুপিটাৰৰ বৈশিষ্ট্যসমূহ বৰ্ণনা কৰা হৈছে। সূৰ্যৰ পৰা পঞ্চম স্থানত থকা এই গেছীয় গ্ৰহটোত হাইড্ৰ’জেনৰ সাগৰ, পৃথিৱীতকৈ দহগুণ শক্তিশালী বিজুলী, মিথেনৰ পৰা সৃষ্টি হোৱা হীৰাৰ বৰষুণ, আইঅ’ উপগ্ৰহৰ জ্বালামুখীৰ…

Read More »
Anuranan Issue 9 cover
Anuranan

আমি বিজ্ঞানৰ অপব্যৱহাৰ কৰিছো নেকি ?

সপ্তম শ্ৰেণীৰ ছাত্ৰীৰ এই লেখাত বিজ্ঞানৰ সু-ব্যৱহাৰ আৰু অপব্যৱহাৰৰ দুয়োটা দিশ আলোচনা কৰা হৈছে। ক’ৰ’না মহামাৰীৰ প্ৰতিষেধক, মহাকাশ গৱেষণা, মঙ্গল অভিযান আৰু অনলাইন শিক্ষাৰ সুবিধা বিজ্ঞানৰ সুফল হিচাপে দেখুওৱা হৈছে। বিপৰীতে এটম বোমা, খাৰ-বাৰুদৰ দৰে মাৰণাস্ত্ৰ, মানৱ সৰবৰাহ, অংগ ব্যৱসায়…

Read More »