SCIENTIFIC TEMPERAMENT

A scientifically nurtured mind  is the key to a nation’s developed future

A scientifically nurtured mind  is the key to a nation’s developed future

Category: Anuranan

Anuranan Issue 13 cover
Anuranan

বেন্নু হ’ব নেকি মহাকাশৰ উৰন্ত সোণৰ খনি?

পৃথিৱীৰ ওচৰৰ গ্ৰহাণু বেন্নু (Bennu 101955)ৰ বৈশিষ্ট্য, ইয়াৰ ওপৰত চলোৱা অভিযান আৰু মহাকাশৰ খনিজ সম্পদৰ সম্ভাৱনাৰ বিষয়ে আলোচনা কৰা হৈছে। ১৯৯৯ চনত LINEAR প্ৰকল্পৰ অধীনত আৱিষ্কৃত এই গ্ৰহাণুটোৰ গড় ব্যাস প্ৰায় ৪৯০ মিটাৰ, ইয়াত কাৰ্বন আৰু বহু খনিজ পদাৰ্থ আছে,…

Read More »
Anuranan Issue 13 cover
Anuranan

প্লুটোক সৌৰজগতৰ গ্ৰহৰ পৰা কিয় উলিয়াই দিয়া হ’ল?

প্লুটোক গ্ৰহৰ মৰ্যাদাৰ পৰা কিয় আঁতৰোৱা হ’ল, বাওনা গ্ৰহ আৰু কুইপাৰ বেল্ট কি, আৰু সৌৰজগত পাৰ হৈ যোৱা পঞ্চম মহাকাশযানখন কি — এই প্ৰশ্নকেইটাৰ উত্তৰ ইয়াত দিয়া হৈছে। ভয়েজাৰ-১, ভয়েজাৰ-২, পায়নিয়াৰ-১০ আৰু পায়নিয়াৰ-১১ৰ পিছত নাছাৰ New Frontiers কাৰ্যসূচীৰ অধীনত নিৰ্মিত…

Read More »
Anuranan Issue 13 cover
Anuranan

এখন যুক্তিবাদী সমাজৰ বাবে দুটিমান সহজ অনুশীলন

যুক্তিবাদী সমাজ গঢ়াৰ কথা কোৱা বহুতে সামাজিকভাৱে বিচ্ছিন্ন হোৱাৰ ভয়ত অন্ধবিশ্বাসমূলক ৰীতি-নীতি মানি চলে বুলি লেখকে লক্ষ্য কৰিছে আৰু যুক্তিবাদী কৰ্মীসকলে দৈনন্দিন জীৱনত অনুসৰণ কৰিব পৰা কেইটামান সহজ অনুশীলনৰ তালিকা আগবঢ়াইছে। প্ৰথম ভাগত লিখাত আৰু কথাত ব্যৱহাৰ হোৱা অন্ধবিশ্বাসযুক্ত শব্দ…

Read More »
Anuranan Issue 13 cover
Anuranan

মহাকাশৰ বুকুত নাচি থকা এই ৰহস্যময়ী পিণ্ডটো

২০২২ চনৰ আৰম্ভণিতে অষ্ট্ৰেলিয়াৰ মহাকাশ বিজ্ঞানীসকলে আমাৰ ছায়াপথত আৱিষ্কাৰ কৰা এটা ৰহস্যময় বস্তুৰ বিষয়ে ইয়াত আলোচনা কৰা হৈছে। International Centre for Radio Astronomy Researchৰ Curtin Universityৰ এজন ছাত্ৰই প্ৰথমে দেখা পোৱা এই বস্তুটোৱে প্ৰতি ১৮ মিনিটৰ অন্তৰে অন্তৰে এক মিনিটকৈ…

Read More »
Anuranan Issue 13 cover
Anuranan

মহাকাশ আৰু পদাৰ্থবিজ্ঞানৰ ক্ষেত্ৰসমূহত লাভ কৰা কেইটিমান সাফল্য আৰু অগ্ৰগতি

পদাৰ্থবিজ্ঞান আৰু মহাকাশ বিজ্ঞানৰ ক্ষেত্ৰত ২০২১ চনত লাভ কৰা চাৰিটা উল্লেখযোগ্য সাফল্যৰ আভাস দিয়া হৈছে। প্ৰথমটো হ’ল মিউঅ’ন কণিকাৰ অন্তৰ্নিহিত চুম্বকত্বৰ পৰিমাপ, যিটো ষ্টেণ্ডাৰ্ড মডেলৰ ভৱিষ্যদ্বাণীৰ পৰা পৃথক আৰু ইয়ে অজ্ঞাত কণিকা বা বলৰ সম্ভাৱনাৰ ইংগিত দিয়ে। দ্বিতীয়টো হ’ল ২০২০…

Read More »
Anuranan Issue 13 cover
Anuranan

সমাজ গঠনত ছাত্ৰ-ছাত্ৰী, শিক্ষক আৰু অভিভাৱকৰ সহযোগিতা

দেশৰ ভৱিষ্যৎ শিশুসকলৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীল বুলি কৈ লেখকে যুক্তি দিছে যে কেৱল চৰকাৰী আঁচনি আৰু ধন খৰচেৰে শিক্ষিত সমাজ গঢ়িব নোৱাৰি, ইয়াৰ বাবে ছাত্ৰ-ছাত্ৰী, শিক্ষক আৰু অভিভাৱক তিনিওপক্ষৰ সহযোগিতা লাগে। সমাজখনক ফুলনি আৰু শিশুসকলক ফুলগছৰ লগত তুলনা কৰি তেওঁ কৈছে…

Read More »
Anuranan Issue 13 cover
Anuranan

জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানৰ জ্যোতিষ্কঃ থানু পদ্মনাভন

২০২১ চনৰ ১৭ ছেপ্টেম্বৰত মৃত্যু হোৱা খ্যাতনামা ভাৰতীয় বিজ্ঞানী থানু পদ্মনাভনৰ জীৱন আৰু কৃতিৰ প্ৰতি শ্ৰদ্ধাঞ্জলি হিচাপে এই লেখাটো লিখা হৈছে। ১৯৫৭ চনত কেৰেলাৰ থিৰুৱন্তপুৰমৰ এটা নিম্ন মধ্যবিত্ত পৰিয়ালত জন্ম হোৱা পদ্মনাভনে ১৯৭৭ চনত স্নাতক আৰু ১৯৭৯ চনত স্নাতকোত্তৰ দুয়োটা…

Read More »
Anuranan Issue 13 cover
Anuranan

সবুজ গুণ্ডা আৰু দিলু চাইন্টিষ্ট (শিশু শিতান)

শিশু শিতানৰ এই গল্পটো জাফৰ ইকবালৰ মূল ৰচনাৰ অসমীয়া অনুবাদ, য’ত ক্লাছৰ সৰু, চশমা পিন্ধা, শান্ত প্ৰকৃতিৰ ‘চাইন্টিষ্ট’ দিলু আৰু ফেল কৰি ওপৰৰ শ্ৰেণীৰ পৰা নামি অহা ডাঙৰ-দীঘল গুণ্ডা সবুজৰ কাহিনী কোৱা হৈছে। সবুজে ল’ৰাবোৰৰ পৰা সপ্তাহে মাংস-পৰঠাৰ পইচা আদায়…

Read More »
Anuranan Issue 12 cover
Anuranan

বাইজুচ (BYJU’S): শৈক্ষিক বিপ্লৱ নে শিক্ষাৰ অধঃপতন (আমাৰ ফালৰ পৰা ১২)

বাইজুচ (BYJU’S)-ৰ দৰে শৈক্ষিক প্ৰযুক্তি (Ed-Tech) প্ৰতিষ্ঠানে ভাৰতৰ শিক্ষাত বিপ্লৱ আনিছে নে অধঃপতন ঘটাইছে, সেই প্ৰশ্নটোৱেই এই সম্পাদকীয়ৰ বিষয়। ২০০৯ চনত Byju Ravindran-ৰ CAT অনলাইন কোচিঙৰ পৰা ২০১৮ চনত ইউনিকৰ্ণ আৰু বৰ্তমান প্ৰায় ১৮ বিলিয়ন ডলাৰ মূল্যৰ কোম্পানীলৈ ইয়াৰ উত্থানৰ…

Read More »
Anuranan Issue 12 cover
Anuranan

বহিঃগ্ৰহৰ সন্ধান আৰু মহাকাশ বিজ্ঞানৰ আশ্চৰ্যজনক কৌশল

পৃথিৱীৰ পৰা বহু আলোকবৰ্ষ দূৰত থকা বহিঃগ্ৰহ (Exoplanet) বিজ্ঞানীসকলে কেনেকৈ বিচাৰি উলিয়ায়, সেই বিষয়ে পাঁচটা প্ৰধান পদ্ধতিৰ কথা ইয়াত বুজোৱা হৈছে। ৰেডিয়েল ভেল’চিটি পদ্ধতিত গ্ৰহৰ মহাকৰ্ষণৰ ফলত তৰাটোৰ সামান্য গতিবিধি Doppler shift-ৰ জৰিয়তে ধৰা পেলোৱা হয়, আৰু ট্ৰানজিট ফটোমেট্ৰি পদ্ধতিত…

Read More »
Anuranan Issue 12 cover
Anuranan

মহিলাৰ ঋতুচক্ৰ (Menstrual Cycle)

ঋতুচক্ৰ হ’ল স্ত্ৰীদেহৰ প্ৰজনন চক্ৰ, যি সাধাৰণতে ১০-১২ বছৰ বয়সত কন্যাকাল প্ৰাপ্তিৰে আৰম্ভ হয় আৰু মেন’পজলৈকে চলে। লেখাটোত ২৮ দিনীয়া চক্ৰৰ চাৰিটা স্তৰ — মেনচ্ট্ৰুৱেল, প্ৰ’লিফাৰেটিভ, ডিম্ব নিঃসৰণ আৰু লিউটিয়েল স্তৰ — হৰম’ন (FSH, LH, ইষ্ট্ৰ’জেন, প্ৰজেষ্টেৰন) আৰু এণ্ডোমেট্ৰিয়ামৰ পৰিৱৰ্তনৰ…

Read More »
Anuranan Issue 12 cover
Anuranan

আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মহাকাশ আস্থানলৈ মহাকাশচাৰী কেনেকৈ অহা যোৱা কৰে আৰু চেটেলাইটৰ প্ৰয়োজনীয়তা কি?

পৃথিৱীৰ পৰা প্ৰায় ৪১৮ কিলোমিটাৰ ওপৰত ঘণ্টাত ২৭,৬০০ কিলোমিটাৰ বেগেৰে ঘূৰি থকা আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মহাকাশ ষ্টেচন (ISS)-ৰ আকাৰ, ওজন, নিৰ্মাণৰ ইতিহাস আৰু ইয়াক পৰিচালনা কৰা পাঁচটা মহাকাশ সংস্থাৰ কথা লেখাটোত জনোৱা হৈছে। ১৯৯৮ চনৰ পৰা আজিলৈকে ১৯খন দেশৰ ২৪৪ জন মহাকাশচাৰী…

Read More »
Anuranan Issue 12 cover
Anuranan

খাই কাৰ্শলা গছত উঠিল: কাঠিচেলেকাৰ মৰণ মিলিল

বিষহীন কাৰ্শলা সাপক মানুহে কিয় বিষধৰ বুলি ভাবে, সেই কথা বুজাবলৈ যোৱাৰ আগতে লেখকে সাপৰ বিষয়ে কেইটামান সাধাৰণ তথ্য দিছে: বিশ্বত প্ৰায় ৩০০০, ভাৰতত ২৫০ আৰু অসমত প্ৰায় ১০০ প্ৰজাতিৰ সাপ পোৱা যায়, যাৰ বেছিভাগেই বিষহীন। অসমৰ প্ৰধান বিষাক্ত সাপ…

Read More »
Anuranan Issue 12 cover
Anuranan

অনুভূতিৰ ৰাসায়নিক ভিত্তি

মানুহৰ আবেগ-অনুভূতিবোৰৰ পিছত থকা ৰাসায়নিক প্ৰক্ৰিয়াবোৰ ইয়াত বুজোৱা হৈছে। স্নায়ুসন্ধি (synapse)-ত নিউৰ’ট্ৰেন্সমিটাৰৰ জৰিয়তে সংকেত প্ৰেৰণ, মস্তিষ্কৰ সন্মুখ ভাগ আৰু এমিগডালাৰ ভূমিকা, আৰু বিপদৰ সময়ত পীড়া হৰম’ন আৰু এপিনেফ্ৰাইন নিঃসৰণৰ কথা প্ৰথমে কোৱা হৈছে। ইয়াৰ পিছত ইষ্ট্ৰ’জেন, প্ৰজেষ্টেৰণ, ডপামাইন, চেৰ’ট’নিন, এচিটাইলক’লাইন,…

Read More »
Anuranan Issue 12 cover
Anuranan

শুনা কথাত নিদিবা কাণ, দেখাৰো ল’বা তিনি প্ৰমাণ

গাঁৱত ডাইনী সন্দেহত হোৱা অত্যাচাৰৰ বিৰুদ্ধে বিজ্ঞানৰ যুক্তিৰে যুঁজ দিয়া এজন শিক্ষকৰ কাহিনী এইটো। শিক্ষক-কথকৰ দুগৰাকী ছাত্ৰী ৰিমি আৰু ৰংজালিয়ে জনায় যে সহপাঠী মণিৰ মাকক হোকাজান গাঁৱৰ মানুহে চক্ৰ বেজৰ পূজাৰ পিছত ডাইনী বুলি সন্দেহ কৰিছে, আৰু ইয়াৰ আঁৰত আছে…

Read More »
Anuranan Issue 12 cover
Anuranan

প্ৰাচীন ভাৰতীয় চিকিৎসা ব্যৱস্থাৰ সৰ্বশ্ৰেষ্ঠ বৈদ্য জীৱক

প্ৰাচীন ভাৰতীয় চিকিৎসা ব্যৱস্থাৰ কিংবদন্তি পুৰুষ, গৌতম বুদ্ধৰ ব্যক্তিগত বৈদ্য আৰু শিষ্য জীৱকৰ জীৱন আৰু কৃতিৰ পৰিচয় লেখাটোত দিয়া হৈছে। পালি সাহিত্যত বুদ্ধক ‘ভীষক’ আখ্যা দিয়া কথাৰ পৰা আৰম্ভ কৰি জীৱকৰ জন্মৰ প্ৰবাদ — ৰজা বিম্বিসাৰৰ পুত্ৰ ৰাজকুমাৰ অভয়ে জাবৰৰ…

Read More »
Anuranan Issue 12 cover
Anuranan

ৰহস্যময়ী তাৰকাৰাজ্য AGC 114905

পৃথিৱীৰ পৰা প্ৰায় ২৫ কোটি আলোকবৰ্ষ দূৰত নতুনকৈ আৱিষ্কৃত AGC 114905 নামৰ তাৰকাৰাজ্যখনত বিজ্ঞানীসকলে বাৰে বাৰে গণনা কৰিও অন্ধকাৰ পদাৰ্থ (Dark Matter)-ৰ উপস্থিতি ধৰা পেলাব পৰা নাই — এই আচৰিত আৱিষ্কাৰটোৱেই সংক্ষিপ্ত লেখাটোৰ বিষয়। Royal Astronomical Society-ৰ তথ্য অনুসৰি ৪০…

Read More »
Anuranan Issue 12 cover
Anuranan

পৃথিৱীত অক্সিজেনৰ প্ৰথম ব্যৱহাৰ

শিশু শিতানৰ এই লেখাটোত অষ্টম শ্ৰেণীৰ ছাত্ৰী শ্ৰেষ্ঠা চাংমাইয়ে পৃথিৱীৰ জীৱকুলে প্ৰথমবাৰৰ বাবে কেনেকৈ অক্সিজেন ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ শিকিলে সেই কথা সৰলভাৱে বুজাইছে। প্ৰায় ৪৫০ কোটি বছৰ আগতে সৃষ্টি হোৱা পৃথিৱীৰ আদিম বেক্টেৰিয়াৰ ভিতৰত ক্ল’ৰ’ফিলযুক্ত ছায়ানো বেক্টেৰিয়াই প্ৰথমে অক্সিজেন উৎপাদন কৰিছিল,…

Read More »
Anuranan Issue 11 cover
Anuranan

চাইবাৰ জগত আৰু আমি! (আমাৰ ফালৰ পৰা ১১)

অক্টোবৰ মাহটো চাইবাৰ সুৰক্ষা সজাগতা মাহ হিচাপে পালন কৰাৰ প্ৰসংগত লিখা এই সম্পাদকীয়ত ইণ্টাৰনেটৰ ধনাত্মক দিশৰ লগতে ইয়াৰ ভয়াৱহ ঋণাত্মক দিশটোৰ ওপৰত আলোকপাত কৰা হৈছে। দালাই লামাৰ ব্যক্তিগত চাৰ্ভাৰৰ পৰা চীনা হেকাৰে তথ্য চুৰি কৰা, ফিছিং মেইলৰ জৰিয়তে এজন কোম্পানী…

Read More »