Category: Anuranan

“ভাৰতীয় মহাকাশ গৱেষণা: এটি চমু আলোকপাত” শীৰ্ষক এই সম্পাদকীয়ত ভাৰতৰ মহাকাশ গৱেষণাৰ যাত্ৰাৰ এক সংক্ষিপ্ত খতিয়ান দাঙি ধৰা হৈছে। ১৯৬২ চনৰ INCOSPAR-ৰ পৰা বিক্ৰম চাৰাভাইৰ নেতৃত্বত ISRO-ৰ জন্ম, ১৯৭৫ চনৰ আৰ্যভট্ট, SLV-3, PSLV-GSLV, নিজাববীয়া ক্ৰায়’জেনিক ইঞ্জিন, চন্দ্ৰযান-১, মংগলযান (MOM), ASTROSAT,…

“বুকুৰ স্পন্দন” অৱসৰপ্ৰাপ্ত বিজ্ঞান শিক্ষক অজিত কুমাৰ শৰ্মাৰ এটি চুটি কবিতা। কবিতাটোত হৃদপিণ্ডৰ অবিৰাম স্পন্দনক নিজম ৰাতিও শুনিবলৈ পোৱা এক অদম্য শব্দ হিচাপে চিত্ৰিত কৰা হৈছে, যিটোক কোনো বাধাই ৰখাব নোৱাৰে আৰু ধমনীয়ে ধমনীয়ে তেজ বৈ থকাৰ লগত যিটো জড়িত।…

“Mom’s Fever” is a short poem by Dr Binod Pokhrel that personifies the Earth as a feverish mother whose face is turning red and whose body burns with pain, yet who bears it without complaint. When the son asks how…

Across three pages, this poem traces how urbanisation, thermal and nuclear power, deforestation, soil erosion, CFC-driven ozone depletion and melting glaciers have brought the Earth to the edge of collapse. The poet blames human greed and complacency for the resulting…

২০১৯ চনৰ আগষ্ট মাহত পৃথিৱীৰ কাষেৰে পাৰ হৈ যোৱা কেইবাটাও ক্ষুদ্ৰ গ্ৰহ (asteroid)ৰ বিষয়ে এই লেখাটো। Empire State Building-তকৈও ডাঙৰ ‘2006 QQ23’ নামৰ ক্ষুদ্ৰ গ্ৰহটোৱে ১০ আগষ্টত ঘণ্টাত ২৬,৭৪০ কিঃমিঃ বেগেৰে পৃথিৱীৰ পৰা ৭.৪ মিলিয়ন কিঃমিঃ দূৰেৰে পাৰ হোৱাৰ কথা…

নৱম শ্ৰেণীৰ ছাত্ৰ শাহিনশাহ ইকবালৰ এই চুটি লেখাটোত অপোহন (dialysis) কি, সেই কথা সৰলভাৱে বুজোৱা হৈছে। ৰোগ বা আঘাতৰ ফলত বৃক্ক বিকল হ’লে তেজত বৰ্জিত দ্ৰব্য জমা হয়, আৰু তেতিয়া কৃত্ৰিম পদ্ধতিৰে বৃক্কৰ কাম কৰোৱাটোৱেই অপোহন। ই তেজৰ পৰা ক্ৰিয়েটিনিন…

কৃষ্ণগহ্বৰ কি আৰু ই কিয় আজিও এক ৰহস্য, সেই বিষয়ে এই দীঘলীয়া লেখাটোত আলোচনা কৰা হৈছে। ষ্টিফেন হকিঙে ১৯৭০-৭৪ চনত কৰা গৱেষণা, কৃষ্ণগহ্বৰ সম্পূৰ্ণ ক’লা নহয় বুলি তেওঁৰ আৱিষ্কাৰ, কোৱাণ্টাম বিজ্ঞানৰ ধনাত্মক-ঋণাত্মক কণিকাৰ ধাৰণাৰে ‘হকিং বিকিৰণ’ৰ ব্যাখ্যা আৰু কৃষ্ণগহ্বৰৰ এণ্ট্ৰপী…

বিৱৰ্তনৰ জৰিয়তে মানুহে চিন্তাৰ ক্ষমতা লাভ কৰাৰ পৰা আৰম্ভ কৰি জ্ঞান-বিজ্ঞানৰ ফাঁকতে অন্ধবিশ্বাসৰ জন্ম কেনেকৈ হয়, সেই কথাৰে এই দীঘলীয়া প্ৰবন্ধটো আৰম্ভ হৈছে। লেখকে পুষ্প এম. ভাৰ্গৱ আৰু ভেংকটৰামন ৰামকৃষ্ণনৰ উক্তি, ১৯৭৫ চনত ১৮৬ জন বিজ্ঞানীয়ে জ্যোতিষৰ বিৰুদ্ধে দিয়া ঘোষণা,…

ইজৰাইলৰ প্ৰথম ৰাষ্ট্ৰপতি তথা জৈৱ ৰসায়নবিদ চেইম ৱেইজমেনৰ এটা আৱিষ্কাৰে কেনেকৈ এখন ৰাষ্ট্ৰৰ জন্মত ভূমিকা ল’লে, সেই কাহিনী এই চুটি লেখাটোত কোৱা হৈছে। প্ৰথম বিশ্বযুদ্ধৰ সময়ত ব্ৰিটেইনৰ কৰ্ডাইট বিস্ফোৰক তৈয়াৰ কৰিবলৈ প্ৰয়োজনীয় এচিটোনৰ অভাৱ হোৱাত ডেভিদ লয়ড জৰ্জে ৱেইজমেনক কম…

বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তি জীৱনৰ অবিচ্ছেদ্য অংগ হৈ পৰিলেও ভাৰতত বিজ্ঞানচৰ্চা সংকটত পৰিছে নেকি — এই প্ৰশ্নটোক কেন্দ্ৰ কৰি লেখকে বিজ্ঞান আৰু বিশ্বাসৰ পাৰ্থক্য, বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তিৰ পাৰ্থক্য আৰু বৈজ্ঞানিক পদ্ধতি (ধাৰণা, পৰীক্ষা, তত্ত্ব) কি, সেই কথা বুজাইছে। বিজ্ঞানৰ ফল ভোগ…

২০১৯ চনত M87 নক্ষত্ৰপুঞ্জৰ কৃষ্ণগহ্বৰৰ প্ৰথম আলোকচিত্ৰ প্ৰকাশ পোৱাৰ পিছত সাধাৰণ পাঠকক কৃষ্ণগহ্বৰৰ বিষয়ে এক সৰল ধাৰণা দিয়াৰ উদ্দেশ্যে এই লেখাটো লিখা হৈছে। কৃষ্ণগহ্বৰ কি, ই আমাৰ হাতীপটি নক্ষত্ৰপুঞ্জৰ দৰে তাৰকাৰাজ্যৰ কেন্দ্ৰত ক’ত থাকে আৰু ইয়াৰ আকৰ্ষণ বল ইমানেই বেছি…

ৰাটছএপৰ সহ-প্ৰতিষ্ঠাতা ব্ৰায়ান এক্টনৰ #deleteFacebook টুইট, কেমব্ৰিজ এনালাইটিকাই প্ৰায় ৫ কোটি ফেইচবুক ব্যৱহাৰকাৰীৰ তথ্য অপব্যৱহাৰ কৰাৰ অভিযোগ আৰু এডৱাৰ্ড স্ন’ডেনে ফাদিল কৰা NSA-ৰ নিৰীক্ষণৰ প্ৰসংগেৰে লেখাটো আৰম্ভ হৈছে। Aleksandr Kogan-ৰ ‘thisisyourdigitallife’ এপে ফেইচবুকৰ authorization service-ৰ জৰিয়তে ব্যৱহাৰকাৰী আৰু তেওঁলোকৰ বন্ধুসকলৰ…

২২ জুলাইক ‘Pi Approximation Day’ আৰু ১৪ মাৰ্চক ‘Pi Day’ হিচাপে পালন কৰাৰ কথাৰে আৰম্ভ কৰি গণিতৰ অধ্যাপক নয়নদীপ ডেকা বৰুৱাই 22/7 আৰু পাইৰ সম্পৰ্ক ব্যাখ্যা কৰিছে। বৃত্তৰ পৰিধি আৰু ব্যাসৰ অনুপাত সদায় ধ্ৰুৱক, আৰু স্কুলত শিকা 22/7 মানটো পাইৰ…

ডিপ্ৰেছন বা অৱসাদ কি আৰু ইয়াক সাধাৰণ মন বেয়া লগাৰ পৰা কেনেকৈ পৃথক কৰিব পাৰি, সেই কথা কাউন্সেলিং মনোবিজ্ঞানী আৰাধনা বৰুৱাই এই লেখাটোত বুজাইছে। NMHS-ৰ সমীক্ষা অনুসৰি ভাৰতত ১৮ বছৰৰ ওপৰৰ প্ৰতি ২০ জনৰ এজনে জীৱনকালত ডিপ্ৰেছনত ভোগে। সাধাৰণ দুখ-হতাশা…

‘বিজ্ঞান জগতৰ সোণালী মুকুটা’ শিতানৰ এই লেখাটোত প্ৰসিদ্ধ বিজ্ঞান লেখক বিজয় কৃষ্ণ দেৱ শৰ্মাই ৰিপুঞ্জয় বৰদলৈৰ সৈতে হোৱা বাৰ্তালাপত নিজৰ বিজ্ঞান লেখক হৈ উঠাৰ কাহিনী কৈছে। কটন কলেজত গণিতত বি.এছ.চি. পাছ কৰাৰ পিছত বেনাৰছ হিন্দু বিশ্ববিদ্যালয়ত ইঞ্জিনিয়াৰিং পঢ়িবলৈ গৈ চকুৰ…

অভ্যাসে আমাৰ জীৱনক কেনেকৈ চলায় আৰু বেয়া অভ্যাস কেনেকৈ সলনি কৰিব পাৰি — এই প্ৰশ্নকে কেন্দ্ৰ কৰি লিখা এই সম্পাদকীয়টোৰ শিৰোনাম ‘অভ্যাস আৰু আমি’। মনোবিজ্ঞানৰ গৱেষণাৰ আধাৰত বুজোৱা হৈছে যে প্ৰতিটো অভ্যাসৰ তিনিটা অংশ থাকে — সংকেত (cue), ৰুটিন (routine)…

অহাইঅ’ত ১৮৪৭ চনত জন্ম লাভ কৰা থমাচ আলভা এডিচনৰ শৈশৱ আৰু তেওঁৰ প্ৰধান আৱিষ্কাৰসমূহৰ কালানুক্ৰমিক পৰিচয় ইয়াত দিয়া হৈছে। পঢ়া-শুনাত মন নবহা আৰু শিক্ষকৰ কটু কথাৰ বাবে মাকে বিদ্যালয়ৰ পৰা নাম কটাই অনা এই শিশুটিয়ে কুকুৰাই কেনেকৈ কণী উমনি দিয়ে…

মুক্ত অক্সিজেনেই উদ্ভিদে প্ৰাণীজগতক দিয়া আটাইতকৈ মূল্যৱান উপহাৰ — এই কথাৰে আৰম্ভ কৰি লেখকে বুজাইছে যে কেইটামান বেক্টেৰিয়াৰ বাহিৰে সকলো জীৱৰ কোষীয় শ্বসন মুক্ত অক্সিজেনৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীল আৰু সেউজীয়া উদ্ভিদৰ সালোক সংশ্লেষণে বায়ুমণ্ডল অক্সিজেনেৰে ভৰাই তোলাৰ পিছতহে পৃথিৱীত প্ৰাণীৰ বিৱৰ্তন…

ডাইনী সন্দেহত হত্যা আৰু একবিংশ শতিকাতো দেৱতাৰ অৱতাৰ আৱিৰ্ভাৱ হোৱাৰ বাতৰিৰ কথাৰে আৰম্ভ কৰি লেখাটোৱে প্ৰশ্ন কৰিছে — এল.ই.ডি. টিভি, এ.চি., জিম, পিজ্জা-বাৰ্গাৰ আৰু পশ্চিমীয়া সংগীতেৰে আমি সঁচাকৈয়ে আধুনিক হ’লোঁনে? আধুনিক হোৱা হ’লে আজিও কিয় গাড়ীৰ আগত ক’লা মেকুৰী দেখি…

ভাৰত চৰকাৰৰ বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তি বিভাগে ১৯৯৩ চনৰ পৰা একেলেথাৰিয়ে পালন কৰি অহা ৰাষ্ট্ৰীয় শিশু বিজ্ঞান সমাৰোহৰ পৰিচয় আৰু আজিৰ সমাজত ইয়াৰ প্ৰয়োজনীয়তাৰ কথা নিজে এগৰাকী প্ৰাক্তন ৰাষ্ট্ৰীয় শিশু বিজ্ঞানী বৰষা ডেকাই লিখিছে। দহৰ পৰা সোতৰ বছৰ বয়সৰ শিশুৱে —…